Folli Follie: Baker Tilly και Ecovis "αδειάζουν" Βαρθαλίτη
Της Ελίζας Τριανταφύλλου
Σαφείς αποστάσεις από τον ορκωτό ελεγκτή Γιώργο Βαρθαλίτη, που επί σειρά ετών πιστοποιούσε την εγκυρότητα των οικονομικών καταστάσεων του ομίλου Folli Follie και άλλων εταιρειών συμφερόντων της οικογένειας Κουτσολιούτσου, παίρνουν οι διεθνείς ελεγκτικές εταιρείες Baker Tilly International και Ecovis International, των οποίων είχε υπάρξει μέλος.
Οι δύο εταιρείες, απαντώντας σε ερωτήσεις του Capital.gr, ισχυρίζονται ούτε λίγο ούτε πολύ πως ό,τι πράττει ένα μέλος του δικτύου τους είναι καθαρά δική του ευθύνη και δηλώνουν πως έχουν λύσει τη συνεργασία τους. Με τις απαντήσεις τους φαίνεται πως επιχειρούν να διαχωρίσουν τη θέση τους από τα πεπραγμένα του κ. Βαρθαλίτη και των συνεργατών του εν μέσω της εν εξελίξει εισαγγελικής έρευνας και υπό το βάρος του πορίσματος της Alvarez Marshal, το οποίο διαπίστωσε μεθοδευμένη και σχεδιασμένη από τουλάχιστον το 2007 εξαπάτηση των επενδυτών από τη Folli Follie.
Baker Tilly και Ecovis αποποιούνται, ευθέως ή εμμέσως, οποιαδήποτε ευθύνη ενδεχομένως να απορρέει από το γεγονός ότι η ελεγκτική εταιρεία του κ. Βαρθαλίτη και συνεργατών του, η VNT Auditing (και προηγουμένως η ALPHA Ελεγκτική), τα τελευταία χρόνια λειτουργούσε υπό την "ομπρέλα” τους ως μέλος του δικτύου τους, φέροντας ως "πιστοποιητικό αξιοπιστίας” το brand name τους.
Η σχέση Βαρθαλίτη με Baker Tilly, Ecovis και ΣΟΛ και η Folli Follie
Ο Γιώργος Βαρθαλίτης
Ο Γιώργος Βαρθαλίτης, όπως γράφει στο βιογραφικό του, "ξεκίνησε τη σταδιοδρομία του το 1978 στην εταιρεία Coopers & Lybrand στην οποία παρέμεινε έως το 1983. Μετακινήθηκε στο Σώμα Ορκωτών Ελεγκτών (το 1983) όπου παρέμεινε έως το 1993 και στην συνέχεια εντάχθηκε στην εταιρεία ΣΟΛ ΑΕΟΕ, στην οποία ήταν ενεργό μέλος και μέτοχος έως και τον Ιούνιο 2006, όπου και μετακινήθηκε στην εταιρεία "BAKER TILLY HELLAS AE”, ως μέτοχος και Αντιπρόεδρος του Δ.Σ..”. Την ίδια χρονική στιγμή, τον Ιούνιο του 2006, από την ΣΟΛ - όπου είχε βρεθεί αρχικά ως Ασκούμενη Ορκωτή Ελέγκτρια - αποχώρησε και η Χρυσούλα Τσακαλογιάννη η οποία μετακινήθηκε με το βαθμό της Επίκουρης Ορκωτής Ελέγκτριας Λογίστριας, επίσης στην εταιρεία "BAKER TILLY HELLAS AE” με την οποία είχε και μετοχική σχέση (στη διάσπασή της κατείχε το 1% των μετοχών).
Η Baker Tilly Hellas (πρώην Alpha Ελεγκτική) ήταν ανεξάρτητο μέλος της Baker Tilly International από το 2004 και δέκα χρόνια μετά, το 2014, η γενική συνέλευση των μετόχων της αποφάσισε τη διάσπαση και την απορρόφησή της από δύο υφιστάμενες εταιρείες. Η μία εξ αυτών ήταν η "VNT Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές Σύμβουλοι Επιχειρήσεων ΑΕ” με διακριτικό τίτλο "Baker Tilly Greece VNT” και μετόχους, μεταξύ άλλων, τον κ. Βαρθαλίτη και την κα. Τσακαλογιάννη.
H VNT, παρέμεινε υπό την σκέπη της Baker Tilly International για ένα χρόνο ακόμη. Τον Ιανουάριο του 2016 άλλαξε τον διακριτικό της τίτλο σε "ECOVIS VNT Auditing”. Όπως διαβάζουμε στην έκθεση διαχειρίσεως του Δ.Σ. για τη χρήση 2015: "Σημαντικό γεγονός της προηγούμενης χρονιάς 2015 αποτελεί η συνεργασία της Εταιρείας με το διεθνές δίκτυο Ελεγκτικών, Συμβουλευτικών, Φορολογικών και Δικηγορικών Εταιρειών ECOVIS. Η ECOVIS INTERNATIONAL, με έδρα τη Ζυρίχη, είναι ένας παγκόσμιος οργανισμός που σκοπό έχει να διευκολύνει τις εταιρείες – μέλη της στην παροχή υψηλής ποιότητας υπηρεσιών σε όλο το φάσμα επαγγελματικών και οργανωτικών επιπέδων, βασιζόμενη αποκλειστικά στη συμμετοχή των μελών της”.
Η Χρυσούλα Τσακαλογιάννη
Είτε υπό τη σκέπη της ΣΟΛ είτε ως μέτοχοι εταιρείας - μέλους του δικτύου της Baker Tilly International και μετέπειτα της Ecovis International, τόσο ο κ. Βαρθαλίτης όσο και η συνέταιρός του κα. Χρυσούλα Τσακαλογιάννη, έχουν πολυετή σχέση με τη Folli Follie. Ειδικότερα, ο κ. Βαρθαλίτης ήταν ο τακτικός ορκωτός ελεγκτής λογιστής της Folli Follie ABEE επί 13 έτη, από το 1993 έως και το 2009, με ένα διάλειμμα τα έτη 2002-2005. Αναπληρωματική ορκωτή ελέγκτρια για τα έτη 2007-2009 είχε οριστεί η κα. Τσακαλογιάννη.
Το 2010 η Folli Follie ABEE συγχωνεύθηκε με τα Καταστήματα Αφορολογήτων Ειδών Α.Ε. και την Elmec Sport ABETE και δημιουργήθηκε ο όμιλος Folli Follie. Τον έλεγχο επί των οικονομικών καταστάσεων της Elmec Sport για τις χρήσεις 2008 και 2009 υπέγραφε και πάλι ο Γιώργος Βαρθαλίτης και η εταιρεία του, Baker Tilly Hellas. Επίσης Βαρθαλίτης και Τσακαλογιάννη ήταν ορκωτοί ελεγκτές των πρώην ΚΑΕ - νυν FF Group - από το 2003-2017 (πλην του έτους 2007).
O κ. Βαρθαλίτης και η κα. Τσακαλογιάννη έχουν υπάρξει για αρκετά χρόνια ορκωτοί ελεγκτές και των εξής ελληνικών θυγατρικών της FF Group:
Folli Follie Συμμετοχών (χρήσεις 2007-2017), FF Cosmetics (2015-2017), QIVOS (2016-2017), ΜΑΡΙΝΑ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΑΕ (2013-2017), Planaco (2006-2017), Μουστάκης (2008-2015), Collective (2011-2015), Logistics Express ΑΕ (Όμιλος ELMEC) (2011-2014) και Ice Cube (2011-2013).
Τι απαντούν Baker Tilly και Ecovis για τις σχέσεις τους με Βαρθαλίτη
Το Capital.gr, απηύθυνε στις Baker Tilly International και Ecovis International, σειρά ερωτημάτων μεταξύ των οποίων αν η εταιρεία τους φέρει ευθύνη και αν είχαν διαπιστώσει κάποια παρατυπία/παράλειψη στους διενεργούμενους ελέγχους κατά την επίμαχη περίοδο, όπως προκύπτει από το προκαταρκτικό πόρισμα της Alvarez & Marshal, βάσει του οποίου υπάρχουν ουσιώδεις ανακρίβειες στην αποτύπωση της οικονομικής εικόνας της FF Group.
Το hedge fund QCM, στο report του για τη Folli Follie, μεταξύ άλλων είχε εκφράσει ανησυχίες και για τους ορκωτούς λογιστές. Συγκεκριμένα ανέφερε το εξής: "έχοντας αναθέσει επί σειρά ετών τον έλεγχο των οικονομικών της καταστάσεων στην Baker Tilly, η FF επέλεξε μία σχετικά άγνωστη εταιρεία, την Ecovis. Παρότι ο συνεργάτης που υπογράφει τις οικονομικές καταστάσεις μπορεί να είναι το ίδιο πρόσωπο, έχουμε πάντα τις επιφυλάξεις μας σε τέτοιες αλλαγές. Σε ορισμένες περιπτώσεις (π.χ. Globo Plc) οι εταιρείες που επιδίδονται σε "δημιουργική λογιστική” έχουν απολύσει τους επικεφαλής ελεγκτές τους όταν αρχίζουν να ζητούν να ελέγξουν και τις θυγατρικές εταιρείες του εξωτερικού”.
Ecovis: Παρακολουθούμε την υπόθεση από τις ειδήσεις
Η Ecovis International, περιορίστηκε να απαντήσει το εξής:
"Έχει δημοσιευθεί ότι επί του παρόντος (σ.σ. η απάντηση εστάλη στις 26 Οκτωβρίου) διεξάγονται έρευνες από την εποπτική αρχή αναφορικά με την FF Group και την VNT Auditing, η οποία υπήρξε μία από τις εταιρείες - μέλη μας. Ό,τι γνωρίζουμε προέρχεται από δημοσιεύματα του Τύπου. Επίσης παρακολουθούμε τα δελτία Τύπου της FF Group. H VNT οφείλει να χειριστεί τις πληροφορίες των πελατών της ως εμπιστευτικές. Λυπούμαστε αλλά δεν μπορούμε να σας παράσχουμε καμία πληροφορία”.
Σημειώνεται ότι η Ecovis International έχει εξαφανίσει κάθε ίχνος του κου. Βαρθαλίτη και της VNT Auditing από την ιστοσελίδα της. Παρομοίως η εταιρεία του κου. Βαρθαλίτη, προέβη στις 2 Οκτωβρίου σε αλλαγή του διακριτικού της τίτλου από "ECOVIS VNT Auditing S.A.” σε "VNT Auditing S.A.”
Πάνω η αποθηκευμένη σελίδα του κ. Βαρθαλίτη όπως εμφανιζόταν στο site της Ecovis International στις 9 Σεπτεμβρίου 2018. Κάτω η ίδια σελίδα όπως εμφανίζεται τώρα.
Baker Tilly: Αποκλειστική ευθύνη των εταιρειών του κ. Βαρθαλίτη
Διαχωριστική γραμμή από τον Γιώργο Βαρθαλίτη τράβηξε και η Baker Tilly International η οποία απαντώντας στα ερωτήματά μας αναφέρει πως:
"Η Baker Hellas και η Baker Tilly Greece VNT SA, αποχώρησαν από την Baker Tilly International το 2015, οπότε οι εν λόγω οντότητες δεν δικαιούνταν πλέον να δραστηριοποιούνται υπό την επωνυμία της Baker Tilly ούτε να εμφανίζονται ως μέλη ή άλλως συνεργαζόμενες της Baker Tilly International.
H (επωνυμία) Baker Tilly International αφορά το παγκόσμιο δίκτυο εταιρειών μελών της Baker Tilly International Limited, κάθε μία εκ των οποίων είναι μία ξεχωριστή και ανεξάρτητη νομική οντότητα. Η Baker Tilly International, μία εταιρεία περιορισμένης ευθύνης του Ηνωμένου Βασιλείου (UK company limited by guarantee), δεν παρέχει υπηρεσίες σε πελάτες. Οι υπηρεσίες παρέχονται σε περιφερειακό και εθνικό επίπεδο από τις εταιρείες - μέλη της Baker Tilly International.
Οι εταιρείες - μέλη της Baker Tilly International δεν είναι μέλη ενός διεθνούς συνεταιρισμού ή άλλως νομικοί εταίροι μεταξύ τους, ούτε είναι οιαδήποτε εταιρεία υπεύθυνη για τις υπηρεσίες ή τις δραστηριότητες οιασδήποτε άλλης. Παρότι ορισμένες επιχειρήσεις φέρουν την επωνυμία Baker Tilly, δεν υπάρχει κοινή ιδιοκτησία μεταξύ των εταιρειών ή από την Baker Tilly International.
Οι πρώην εταιρείες - μέλη που λειτουργούσαν ως Baker Tilly Hellas και Baker Tilly Greece VNT SA, ήταν ξεχωριστές νομικές οντότητες και υπεύθυνες για τις δικές τους πράξεις τους.
Δεν υφίστανται συνεχιζόμενες σχέσεις μεταξύ της Baker Tilly International ή των εταιρειών μελών της με τις Baker Tilly Hellas και Baker Tilly Greece VNT SA, των θυγατρικών τους ούτε με οποιονδήποτε εταίρο ή υπάλληλό τους”.
Στις 17 Οκτωβρίου 2014 ο κ. Βαρθαλίτης ως πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της VNT Auditing, δήλωνε: "Είμαι ενθουσιασμένος που είμαι μέλος του δικτύου Baker Tilly και Baker Tilly International. Η δημιουργία της Baker Tilly Greece μας φέρνει ένα βήμα πιο κοντά στην επίτευξη κάλυψης σε όλη την Ελλάδα και μας επιτρέπει να προσφέρουμε στους πελάτες μας ολοκληρωμένες υπηρεσίες”.
Καμία από τις δύο διεθνείς ελεγκτικές εταιρείες δεν διευκρίνισε με ποια κριτήρια επιλέγει τις εταιρείες που εντάσσει στο δίκτυό της, ούτε αν διενεργεί ποιοτικούς ελέγχους επί των εκθέσεων που συντάσσουν οι ορκωτοί ελεγκτές των εταιρειών - μελών του δικτύου. Επίσης απέφυγαν να αναφερθούν στους λόγους για τους οποίους διέκοψαν τη συνεργασία τους με την εταιρεία VNT Auditing.
ΣΟΛ: Η διερεύνηση της υπόθεσης αφορά μεταγενέστερη περίοδο
Τέλος απευθυνθήκαμε και στην ΣΟΛ η οποία απάντησε τα εξής:
"Στην περίοδο, στην οποία καταρτίζονταν ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις του ομίλου από την εταιρεία Folli Follie και ταυτόχρονα ελέγχονταν από Ορκωτούς Ελεγκτές Λογιστές, μέλη της ΣΟΛ Α.Ε, στον διενεργηθέντα από αυτούς έλεγχο, εφαρμόστηκαν οι διαδικασίες, αρχές και κανόνες ελεγκτικής που ακολουθούσε το Σώμα Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών και τα Ελληνικά Ελεγκτικά πρότυπα, όπως προκύπτει από τις εκθέσεις ελέγχου των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών. Περιέλαβαν δε όλες τις πληροφορίες που ήταν απαραίτητες σύμφωνα με αυτά, ώστε να προκύπτουν με σαφή διατύπωση τα μεγέθη των οικονομικών καταστάσεων που είχαν ελεγχθεί, από τους ορκωτούς ελεγκτές, μέλη της ΣΟΛ Α.Ε, προκειμένου να είναι πλήρως ενήμεροι οι χρήστες αυτών των καταστάσεων”.
Η ΣΟΛ σημειώνει επίσης ότι διενεργεί Ποιοτικούς Ελέγχους και παρακολουθεί τα ελεγκτικά έργα τα οποία αναλαμβάνει σύμφωνα με τα προβλεπόμενα, "χωρίς καμία παρέκκλιση”.
Αναφορικά με την υπόθεση της Folli Follie, υποστηρίζει ότι "η περίοδος κατά την οποία ελέγχθηκαν από τα μέλη μας, οι ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου, δεν αποτελεί αντικείμενο εξέτασης από τις αρχές για την διαλεύκανση των γεγονότων. Γεγονός που καταμαρτυρά, εκτός των άλλων, ότι οποιαδήποτε διερεύνηση επί του θέματος αφορά σε συγκεκριμένη χρονική περίοδο, μεταγενέστερη των περιόδων αυτών που ελέγχθηκε από τα μέλη μας”.
Σε σχετική ερώτηση του Capital.gr, απαντά ότι: "η ΣΟΛ Α.Ε. ή κάποιος εκπρόσωπός της, ουδέποτε κλήθηκε από οποιαδήποτε αρχή, (...) αφού (...) από τα δεδομένα του βουλεύματος, δεν προκύπτει οτιδήποτε σχετικό, για την περίοδο που η εν λόγω εταιρεία ελέγχονταν από Ορκωτούς Ελεγκτές Λογιστές που ήταν μέλη μας”.
Ως προς την αποχώρηση των Βαρθαλίτη, Τσακαλογιάννη το 2006, η ΣΟΛ απαντά ότι "αυτή πραγματοποιήθηκε με δική τους επιλογή, κάτι συνηθισμένο στον κλάδο μας, όπου παρουσιάζει σχετικά υψηλή κινητικότητα εργαζομένων. Άλλωστε οι ίδιοι στη συνέχεια μετακινήθηκαν σε τρίτη εταιρεία”.
Το χρονικό της υπόθεσης
Στον απόηχο των αποκαλύψεων του αμερικανικού hedge fund QCM για τη Folli Follie, που έγιναν στις αρχές Μαΐου και έπειτα από τη "χιονοστιβάδα” εξελίξεων που αυτές πυροδότησαν, ο κ. Γ. Βαρθαλίτης και η VNT Auditing στις 16 Ιουλίου, ανακάλεσαν την έκθεση ελέγχου τους επί των ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της FF Group για τη χρήση που έληξε στις 31 Δεκεμβρίου 2017. Στους λόγους που επικαλέστηκαν για την απόσυρση της έκθεσής τους (στην οποία είχαν διατυπώσει γνώμη χωρίς επιφύλαξη) ήταν ότι οι ορκωτοί ελεγκτές της κινεζικής θυγατρικής με την επωνυμία Folli Follie Group Sourcing Limited, δεν έθεσαν στη διάθεση τους τα έγγραφα και τις λοιπές πληροφορίες που τους ζήτησαν.
Η "σκυτάλη” της υπόθεσης είχε περάσει προηγουμένως στην Alvarez & Marshal (Α&Μ), στην οποία η FF Group ανέθεσε επισήμως στις 25 Ιουνίου, τη δικανική-εγκληματολογική αξιολόγηση (forensic evaluation) των πιο πρόσφατων χρηματοοικονομικών ανακοινώσεων των ασιατικών θυγατρικών της.
Οι αποκλίσεις μεταξύ των οικονομικών καταστάσεων του 2017 και των στοιχείων που προέκυψαν από τον έλεγχο της A&M ήταν χαώδεις, όπως αποκαλύφθηκε στα τέλη Σεπτεμβρίου.
Την έρευνα της υπόθεσης Folli Follie έχει αναλάβει από το καλοκαίρι ο επίκουρος οικονομικός εισαγγελέας Γιάννης Δραγάτσης που στα τέλη Οκτωβρίου ζήτησε τη δέσμευση των τραπεζικών λογαριασμών, θυρίδων και χρηματοπιστωτικών προϊόντων (μετοχές, ομόλογα κλπ) των κ.κ. Βαρθαλίτη και Μπεγιέτη (πρόκειται για τον οικονομικό διευθυντή της Folli Follie Group Sourcing Limited). Είχε προηγηθεί, τις πρώτες μέρες του ίδιου μήνα, το "πάγωμα” των λογαριασμών της οικογένειας Κουτσολιούτσου και μελών του διοικητικού συμβουλίου της FF Group. Σύμφωνα με το σχετικό βούλευμα, που επικαλούνταν σημεία από το προκαταρκτικό πόρισμα της Alvarez & Marshal υπάρχουν ουσιώδεις ανακρίβειες στην αποτύπωση της οικονομικής εικόνας της FF Group όπως αυτή εμφανίστηκε στις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της χρήσης 2017 που δημοσιοποίησε στο επενδυτικό κοινό. Επίσης, σύμφωνα με τον κ. Δραγάτση με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία προκύπτει ότι:
(...) πρόκειται για μεθοδευμένη και σχεδιασμένη από τουλάχιστον το 2007 εξαπάτηση των επενδυτών που εμπιστεύτηκαν την ειλικρίνεια των δημοσιευμένων ισολογισμών της εταιρείας (...).
(...) υπάρχουν πολύ σοβαρές ενδείξεις ότι η εταιρεία όχι μόνο για το 2017, αλλά με μεγάλη βεβαιότητα επί σειρά ετών δηλαδή κατ΄εξακολούθηση δημοσιοποιούσε ανακριβείς οικονομικές καταστάσεις διογκώνοντας και τον κύκλο των πωλήσεων της και τα κέρδη της και τα ταμειακά της διαθέσιμα, δημιουργώντας συστηματικά μάλιστα στους επενδυτές αλλά και στις εποπτικές αρχές μια παραπλανητική εικόνα για τις πραγματικές δυνατότητες της εταιρείας στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό.
Επίσης σύμφωνα με την ένορκη κατάθεση της κας. Ιλιάννας Κούρκαφα Διευθύντριας της Διεύθυνσης Εισηγμένων Εταιρειών της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, η A&M εντόπισε τρεις περιόδους και μεθόδους καταχώρησης εικονικών συναλλαγών από κάποιες εταιρείες της FF GROUP ASIA. (...) η τρίτη μέθοδος πιστεύεται ότι αποτελεί πρακτική που υιοθετήθηκε μεταξύ του 2001-2015 (στην οποία υπάλληλοι του FF GROUP ASIA αναφέρονταν ως "Merry-Go-Round” - Γύρω Γύρω Όλοι). Η Α&Μ σημειώνει ότι η παλαιότερη αναφορά σε αυτή την πρακτική ήταν το 2001 αλλά δεν αποκλείει να συνέβαινε και παλαιότερα.
eliza.triandafillou@capital.gr
![](https://www.palmografos.com/themes/palmografos/img/editorial3.png)
Δείτε καρέ-καρέ τη σφαγή στο Κοντομαρί Χανίων από τους Γερμανούς - Η ιστορία του Franz Peter Weixler
- Δημοφιλέστερα